Richtje en Romke veroveren de wereld als Friese TomTom De officiële introductie van de Friese TomTom in het provinciehuis met een daaraan gekoppelde busreis door Leeuwarden leidde al direct tot grote hilariteit. ''Rjochts ôfslaan oan 'e ein fan 'e wei'', luidde de eerste opdracht aan chauffeur-eigenaar Henk Sjollema die de aan de provincie verhuurde ITS-bus bestuurde, maar hij sloeg linksaf. ''Het verkeersbeleid van Leeuwarden leidt er al direct toe dat wij moeten afwijken'', grapte Commissaris der Koningin drs. Ed Nijpels. De genodigden maakten een rit naar het voormalige sorteercentrum van de PTT in de Friese hoofdstad waarin over vier maanden tijdelijk zo'n zevenhonderd provinciale ambtenaren zullen worden gehuisvest. ''Rjochts ôfslaan. Dêrnei binne jo te plak''. De teksten van Romke en Richtje zijn ingesproken door achtereenvolgens Douwe Kootstra en zijn levensgezellin Romkje Bosma uit Veenwouden. Richting De naam Richtje is in het kader van een provinciale wedstrijd verzonnen door zowel de 35-jarige Jan Bijlsma uit Eastermar als door Neeltje Albada (57) uit Hommerts. Beiden werden door Ed Nijpels dan ook verblijd met een bos bloemen en een cd. Jan Bijlsma kwam op de naam vanuit de filosofie dat een TomTom een richting aangeeft. De associatie met Richtje kwam hierbij snel in beeld, omdat er moest worden gekozen voor een vrouwennaam. ''It wie myn earste ynjouwing'', vertelde Neeltje Albada. Ze verbaasde zich kortgeleden hevig over een uitnodiging van provinciewege voor een officiële presentatie. ''Moannenlang nei it ynstjoeren fan de namme haw ik der noait wer wat fan heard. Ik tocht al: soe dit in grap wêze?'' De naam Richtje viel ook goed in de smaak bij de Commissaris der Koningin. ''Als ik ooit nog eens een dochter zou krijgen, dan zou ik haar deze naam geven''. Vereisten bij de inzending waren naast een mooie en welluidende vrouwennaam dat deze in de historie van Fryslân moest zijn ingebed en een heenwijzing moest zijn naar het navigatiesysteem. ''De naam moest gelijk iets zeggen waar je mee bezig bent''. De provincie streeft met de uitgave van de Friestalige TomTom vooral het versterken van het beleid voor de Friese taal voor. Meedenkers Aanvankelijk zou er alleen een versie met een vrouwenstem verschijnen. Door voortschrijdende techniek is doelbewust ook gekozen voor een editie met een mannenstem, alhoewel voor de benaming hiervan geen prijsvraag is uitgeschreven om snelheid in het taalproject te houden. In dit geval heeft het provinciale bestuur haar eigen ambtenaren opgeroepen een idee in te dienen. ''Ambtenaren zijn er voor het werk en ze mogen dus ook best es even meedenken''. Daarbij kwam Romke, met een verwijzing naar Romte oftewel Ruimte, redelijk snel als de beste uit de bus. Het provinciale idee is gevoed door de uitgave van een Leeuwarder versie waarbij uiteraard sprake is van een onvervalste stadstaal. Friezen om utens Over de uitverkoren inzendingen Richtje en Romke kan niet met de jury worden gecorrespondeerd, zo stelde Ed Nijpels al voor de busreis in een beslist zomerse sfeer vast. ''De Provinciale Staten zijn nu op vacantie. Ik kan gewichtige besluiten nu in m'n eentje nemen''. Het besluit resulteert erin dat er nu ook in een minderheidstaal een TomTom verkrijgbaar is. Dat strekt volgens Nijpels niet alleen ten voordeel aan het eigen taalbeleid, maar ook aan de aandelenkoers van TomTom en aan de betrokkenheid van 'Friezen om utens' bij hun land van geboorte. Iedereen, en dus ook Friezen om utens, kunnen Richtje en/of Romke downloaden oftewel 'ophelje' via de provinciale website. ''Het is toch prachtig om van bijvoorbeeld Detroit naar Washington te rijden en aangesproken te worden in je eigen taal. De versies zijn overal bruikbaar: in Singapore en in New York. En, we stellen ze volledig gratis beschikbaar''. Het thuisgevoel voor Friezen, waar ook ter wereld, krijgt hiermee dus voor het eerst een globaal karakter.
|
Postbus 163 / 8700 AD Bolsward • Bedrijventerrein De Ward 1 Bolsward
Tel : +31-(0)515-576700 • Fax : +31-(0)515-574164
www.its-reizen.nl • info@its-reizen.nl